Το «Παιδί με 2 Γονείς» στις 30.06.2026 απέστειλε θεσμική παιδοκεντρική πρόταση για την αναθεώρηση του Συντάγματος, με στόχο την ενίσχυση των δικαιωμάτων του παιδιού ως αυτοτελούς υποκειμένου δικαίου, τη θεσμική κατοχύρωση της ισότιμης γονεϊκότητας, την προσαρμογή της Ελλάδας σε ευρωπαϊκά πρότυπα child‑friendly justice και την αντιμετώπιση φαινομένων όπως η γονική αποξένωση και τις ανισότητες στην άσκηση γονεϊκών δικαιωμάτων.
Η συνολική προσέγγιση δίνει έμφαση στο βέλτιστο συμφέρον του παιδιού, στη συμμετοχή του παιδιού στις διαδικασίες και στη διασφάλιση ουσιαστικής παρουσίας και των δύο γονέων στη ζωή του.
Σημεία συνταγματικής αναθεώρησης (αναλυτικά):
- Άρθρο 9Α – Προστασία προσωπικών δεδομένων. Η προστασία προσωπικών δεδομένων δεν εξειδικεύεται επαρκώς για ανηλίκους, ειδικά σε διαδικασίες δικαιοσύνης.
Πρόταση για ειδικό ενισχυμένο καθεστώς προστασίας δεδομένων παιδιών με σκοπό την αποφυγή πολλαπλών καταθέσεων, τον επανατραυματισμό των παιδιών, την πρόληψη διαρροών και της καταχρηστικής δημοσιοποίησης στοιχείων των ανηλίκων.
- Άρθρο 21 – Οικογένεια, γάμος, παιδική ηλικία. Ζητείται εκτεταμένος εκσυγχρονισμός με βασικές προτεινόμενες αλλαγές
(α) Αναδιατύπωση της έννοιας προστασίας οικογένειας. Αντικατάσταση της αναφοράς από «μητρότητα» σε «γονεϊκότητα», με στόχο την ουδετερότητα φύλου και την ισότητα γονέων.
(β) Ρητές συνταγματικές αρχές με κατοχύρωση του βέλτιστου συμφέροντος του παιδιού και του δικαιώματος συμμετοχής του παιδιού σε αποφάσεις που το αφορούν – προσαρμογή με Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ε.Ε. και τις Σύγχρονες ευρωπαϊκές οδηγίες,
(γ) Θεσμική οργάνωση με δημιουργία οικογενειακών δικαστηρίων και διεπιστημονική υποστήριξη (ψυχολόγοι, κοινωνικοί λειτουργοί κ.τ.λ.).
(δ) Ισότιμη γονεϊκότητα. Πυρήνας παρέμβασης είναι η κατοχύρωση του δικαιώματος του παιδιού για σχέση με και τους δύο γονείς και την ισότιμη φροντίδα και ανατροφή. Πρόβλεψη για περιορισμό του δικαιώματος μόνο με ειδική αιτιολόγηση και συνταγματική εισαγωγή της συνεπιμέλειας.
(ε) Προστασία από γονεϊκό αποκλεισμό μέσω της Συνταγματικής απαγόρευσης αυθαίρετου αποκλεισμού γονέα. Υποχρεώσεις του κράτους αφορούν στην τεκμηρίωση των δικαστικών αποφάσεων, την εξατομικευμένη κρίση, την ενίσχυση της διαμεσολάβησης στις οικογενειακές υποθέσεις, με απώτερο στόχο την αντιμετώπιση γονικής αποξένωσης.
- Άρθρο 25 – Κοινωνικό κράτος δικαίου. Γίνεται αναφορά στην έλλειψη ρητής παιδοκεντρικής πολιτικής υποχρέωσης του κράτους. Ζητείται η Συνταγματική καθιέρωση μέσω εθνικής στρατηγικής για τα δικαιώματα του παιδιού και πρόβλεψη υποχρέωσης για παροχή ολοκληρωμένων υπηρεσιών προς οικογένεια, καθώς και στήριξη και των δύο γονέων (ψυχοκοινωνικά, διαμεσολάβηση κ.λπ.).
- Άρθρο 93 (ορθότερα: διάκριση δικαστηρίων) – εξειδίκευση δικαιοσύνης. Αναφορά στην έλλειψη εξειδικευμένων δικαστών, στις καθυστερήσεις της δικαιοσύνης και στις μη παιδοκεντρικές διαδικασίες. Ανάγκη σύστασης ειδικών δικαστηρίων/τμημάτων οικογενειακού δικαίου με υποχρεωτική συμμετοχή ψυχολόγων & κοινωνικών λειτουργών. Επιτάχυνση διαδικασιών για υποθέσεις παιδιών.
Οι προτάσεις συγκροτούν ένα συνεκτικό συνταγματικό μοντέλο με 4 βασικούς άξονες:
- Θεμελίωση δικαιωμάτων του παιδιού σε συνταγματικό επίπεδο
- Καθιέρωση ισότιμης γονεϊκότητας ως κανόνα
- Μεταρρύθμιση της οικογενειακής δικαιοσύνης
- Ενίσχυση του κοινωνικού κράτους με παιδοκεντρικό προσανατολισμό
Πρόκειται για πρόταση μετάβασης από το γονεοκεντρικό / διοικητικό μοντέλο σε ένα σύγχρονο παιδοκεντρικό συνταγματικό πλαίσιο.
Η παρέμβαση στον ακόλουθο σύνδεσμο:
