Πηγή: dikastiko.gr, 09.07.2026
Το Πρωτοδικείο έκρινε ότι οδοντίατρος με μεταπτυχιακό δεν μπορεί να επικαλείται μειωμένο εισόδημα όταν η ίδια επιλέγει να μην εργάζεται υπαιτίως, μεταφέροντας αποκλειστικά το οικονομικό βάρος διατροφής του τέκνου στον πατέρα.
Το Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών, με την απόφαση 1348/2026, έκρινε ότι ένας γονέας δεν μπορεί να επικαλείται χαμηλά εισοδήματα όταν επιλέγει ο ίδιος να μην εργάζεται υπαιτίως, παρόλο που έχει τη δυνατότητα και τα προσόντα να το κάνει.
Η μητέρα της υπόθεσης, η οποία είναι πτυχιούχος οδοντίατρος με μεταπτυχιακές σπουδές, ζήτησε τη σχεδόν αποκλειστική συνδρομή του πατέρα για τη διατροφή του παιδιού τους, δηλώνοντας ότι εργάζεται μόνο με μειωμένο ωράριο ως ωρομίσθια εκπαιδευτικός. Ωστόσο, το δικαστήριο διαπίστωσε ότι η μητέρα είχε όλο τον απαραίτητο χρόνο να εργαστεί πλήρως στον κλάδο της, καθώς το παιδί απουσιάζει καθημερινά από το σπίτι για το σχολείο τουλάχιστον από τις 07:00 έως τις 16:00 σε ιδιωτικό σχολείο, τα έξοδα του οποίου πληρώνει ο πατέρας. Tον εναγόμενο πατέρα εκπροσώπησε ο Δικηγόρος Αθηνών, Τέλλος Ν. Αγαπηνός.
Το δικαστήριο δεν δέχτηκε ότι η μητέρα μπορεί να περιορίζει τα έσοδά της και να μεταφέρει το οικονομικό βάρος αποκλειστικά στον πατέρα. Εφαρμόζοντας το άρθρο 288 του Αστικού Κώδικα περί καλής πίστης, το δικαστήριο έκρινε ότι η επιλογή της μητέρας να μην αξιοποιεί τα προσόντα της ως οδοντίατρος είναι υπαίτια και καταχρηστική και δεν μπορεί να γίνεται σε βάρος του ανηλίκου.
Για τον λόγο αυτό, το δικαστήριο υπολόγισε ένα «πλασματικό» εισόδημα για τη μητέρα ύψους 1.500 ευρώ μηνιαίως, θεωρώντας ότι αυτό είναι το ποσό που θα κέρδιζε αν εργαζόταν ανάλογα με τις ικανότητές της. Με βάση αυτόν τον υπολογισμό, οι συνολικές ανάγκες του παιδιού ορίστηκαν στα 1.900 ευρώ τον μήνα, με τον πατέρα να υποχρεούται να καταβάλλει 1.700 ευρώ, ενώ το υπόλοιπο ποσό καλύπτεται από τη μητέρα, λαμβάνοντας υπόψη και την προσωπική της φροντίδα προς το παιδί.
Τέλος, το δικαστήριο ανέθεσε την αποκλειστική επιμέλεια στη μητέρα ως είχε συναινέσει ο πατέρας, με την προϋπόθεση όμως ότι οι αποφάσεις για κρίσιμα θέματα, όπως η υγεία και η εκπαίδευση του παιδιού, θα λαμβάνονται από κοινού και από τους δύο γονείς.
Δικαστική απόφαση για διατροφή: Το σκεπτικό
Σχετικά με τη νομική ερμηνεία της καταχρηστικότητας του αιτήματος της μητέρας το δικαστήριο δέχθηκε ότι:
«Θα πρέπει να αναφερθεί ότι με τη διάταξη του άρθρου 288 ΑΚ καθιερώνεται μια γενική, αφηρημένη και διηνεκής υποχρέωση καλόπιστης συναλλακτικής συμπεριφοράς, που αποτελεί βασική δικαιοηθική αρχή, η οποία καλύπτει όλο το πεδίο του αστικού δικαίου. Ως καλή πίστη νοείται η εντιμότητα και ευθύτητα, που επιβάλλουν οι συναλλαγές σε ένα χρηστό και έμφρονα άνθρωπο. Η κατά το ως άνω άρθρο καλή πίστη διέπει όχι μόνο τις ενοχές υπό ευρεία έννοια, αλλά και κάθε έννομη σχέση μεταξύ δύο προσώπων, που πηγάζει από το νόμο, ήτοι από μη ενοχικά δικαιώματα, όπως και τα οικογενειακά. Έτσι, διέπει και την υποχρέωση διατροφής μεταξύ ανιόντων και κατιόντων, τα προσδιοριστικά στοιχεία της οποίας επηρεάζονται τόσο από την προσωπική – επαγγελματική εργασία του υποχρέου, όσο και από την κατά τους νόμους της αγοράς εκμετάλλευση της περιουσίας του.
»Επίσης, εναντίον της καλής πίστης, με την πιο πάνω έννοια αυτής, ενεργεί και ο γονέας, όταν με το σκοπό ματαίωσης, ολικά ή μερικά, της υποχρέωσής του για την καταβολή διατροφής στο ανήλικο τέκνο του, αποφεύγει να εργαστεί εντελώς ή να συμπληρώσει το εισόδημά του, με πρόσθετη εργασία πρόσφορη για την ηλικία του, την κατάσταση της υγείας του και τις λοιπές βιοτικές συνθήκες, καθώς και όταν, παρά το ότι δεν διαθέτει περιουσία, αποφεύγει να εργασθεί εντελώς από προσωπικές εκτιμήσεις, που ενέχουν και αδιαφορία για την υποχρέωση διατροφής του τέκνου του.
»Στις περιπτώσεις αυτές το εισόδημα που εναντίον της καλής πίστης απέφυγε να αποκτήσει ο γονέας συνυπολογίζεται για τον προσδιορισμό της διατροφής του ανηλίκου τέκνου του, διότι, κατά την έννοια της διάταξης του άρθρου 1489 εδάφ. β’ του ΑΚ, στις δυνάμεις (οικονομικές) του γονέα, κατ’ αναλογία των οποίων αυτός υποχρεούται σε διατροφή του τέκνου του, περιλαμβάνονται και τα εισοδήματα που απέφυγε να αποκτήσει για τους προαναφερόμενους λόγους (ΑΠ 1016/2019, ΕΦΔΩΔ 31/2021 ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ). Εν προκειμένω, η μητέρα, καίτοι διαθέτει πτυχίο οδοντιάτρου και μεταπτυχιακό, εντούτοις παραλείπει υπαιτίως να εργασθεί υπό αυτήν την ιδιότητά της σε κάποιο ιατρείο ή κλινική, παρά το γεγονός ότι η ανήλικη θυγατέρα της απουσιάζει από το σπίτι από τις 7 το πρωί μέχρι τουλάχιστον τις 4 το απόγευμα, ενώ αντίθετα επιλέγει να εργάζεται με μειωμένο ωράριο ως ωρομίσθια. Ως εκ τούτου, εάν η μητέρα αξιοποιούσε τις γνώσεις της και εργαζόταν σε μία εργασία ανάλογη με αυτές, θα αποκόμιζε, κατά την κρίση του παρόντος Δικαστηρίου, τουλάχιστον το ποσό των 1.500 ευρώ μηνιαίως».
Ο πληρεξούσιος Δικηγόρος του πατέρα, Τέλλος Ν. Αγαπηνός, δήλωσε στο dikastiko.gr: «Πρόκειται για μία ιδιαιτέρως δίκαιη και θαρρετή απόφαση του Πρωτοδικείου Αθηνών που δικαιώνει έναν πατέρα που έχει επωμιστεί το σύνολο πολυδάπανης διατροφής του παιδιού του εργαζόμενος νυχθημερόν σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της γης, ενώ η μητέρα υπαιτίως επέλεξε να μην εργάζεται παρότι είναι διδάκτωρ Οδοντιατρικής! Το ζήτημα που απασχόλησε σίγουρα το δικαστήριο είναι πώς καλύπτει η εν λόγω μητέρα τα προσωπικά της έξοδα διατροφής, στέγασης κ.ο.κ. αφού δεν εργάζεται καθώς δεν δικαιούται να διαβιοί κανείς παρασιτικά από τη διατροφή ανηλίκου. Επιτέλους θα πρέπει τα δικαστήρια να επιλύσουν την κοινωνική αδικία που υφίστανται πατέρες στο ζήτημα της διατροφής οι οποίοι επωμίζονται το σύνολο των δαπανών ακόμη και της μητέρας που δεν εργάζεται σε μία κοινωνία που πλέον δεν συγχωρεί την υπαίτια αεργία σε κανέναν, ειδικά όταν αυτή ενεργεί σε βάρος τρίτου που εργάζεται σκληρά και βέβαια σε βάρος του παιδιού σου».